2010-cu ilin 5 ayı ərzində kənd təsərrüfatlarının əsas növlərinin dünya bazarlarında qiyməti aşağı düşüb. “İqtisadi forum” jurnalının məlumatına görə, bu barədə BMT-nin Beynəlxalq Ərzaq Təşkilatının (FAO) “Ərzaq proqnozu” adlı hesabatında qeyd edilir.
Hesabata görə, qiymətlərin ucuzlaşmasına baxmayaraq, ərzaq səbətinin orta dəyəri 2002-2004-cü illərlə müqayisədə 69% yüksəkdir.
Ərzağın ucuzlaşmasında əsas rolu buğda və şəkərin dünya qiymətlərinin aşağı düşməsi oynayıb. Şəkərin qiyməti ilin əvvəlində qeydə alınan maksimal səviyyə ilə müqayisədə 2 dəfə ucuzlaşıb. Buna səbəb onun istehsalının artımı olub.
Ekspertlərə görə, dənsiz bitkilərin yüksək qiyməti xüsusən də inkişaf etməkdə olan ölkələrdə ərzaq idxalına çəkilən xərcləri yüksək səviyyədə saxlayıb.
Qiymətlərin düşməsinə baxmayaraq, 2010-cu ildə idxal ərzağının ümumi dəyəri 921 milyard dollara yüksələ bilər ki, bu da ötən illə müqayisədə 100 milyard dollar və ya 11% çoxdur. Ancaq 2008-ci ildə qeydə alınan 1 trilyon dollarlıq rekord göstəricidən aşağıdır.
Artımın əsas hissəsi dənsiz bitkilərə çəkilən xərclərin artması hesabına baş verəcək. Hesabata görə, artım 17% olmaqla 650 milyard dollar təşkil edəcək. Bu isə ərzaq idxalına çəkilən xərcin 2/3-nə bərabərdir.
Süd, bitki yağları və şəkər kimi ərzaq məhsullarının bahalaşması gözlənilir. Proqnoza görə, bu istehlak mallarına çəkilən xərclər 2008-ci ildə qeydə alınan rekord həddi ötəcək.
Nəqliyyat xərclərinin artımı idxal ərzağını bahalaşdıran artıran əsas amillərdən olub. Hesabatda qeyd edilir ki, bu il yük tarifləri 2009-cu illə müqayisədə 75% artıb.